30 M – L 1190 7 H – C / III. HAÇLI ORDUSU – 4

Bu işleme doğasever ekip olarak çok sevindik. Etrafın temizliği inşaat artıklarının olmaması ayrı bir güzellik olmuş. Sanırım tahmini on beş metre civarı bir genişliği olan köprüye bulunduğumuz yerden dağcı çıkışı var mı diye bakındık etrafa ama göremedik. Altından geçtiğimiz durumun üstten görünüşünü görmek istemiştik. Köprünün ilk arazi çalışmaları buraya ulaştığında yuvarlanan toprak ve taşlarla araç geçişleri için rota kapanmıştı. Pers Yolu ilk motorlu geçiş etkinliğinde bazı taşları yoldan atmak durumunda kalmıştık. Dört tekerli araçlar içinse geçiş traktörler de dâhil yol ulaşıma açılana buradaki temizlik çalışmaları yapılana kadar tamamen kapalıydı. Bu haliyle bu sorun etkinlik yapacağımız her araç için giderilmiş oldu.
Keyifle geçtik Pers Yolu’nun tarihi açıklığının giderilmiş olduğu bütün bir rotadaki iki yerden ilkinden. Diğer kapalı olan yere yaklaşık yirmi dört kilometre sonra ulaşacağız ve orada konu edeceğiz. Şimdi gövdelerimizi biraz ısıtmak, çantalarımıza ısınmak, bacaklarımızı açmak için tempo yapacağız. Yıllardır geçtiğimiz halde hala özellikle benimle tanış olamayıp var güçleri ile üren köpekleri selamlayarak yürüyüp yazın, kendini oldukça belli ettiği yürüyüşlerde genellikle su bulamadığımız olduğu zamansa bir çavdar sapı zarifliğinde akabilen yaşam pınarı İlk Çeşme’ye ulaşacağız. Günün sabah kahvaltısı çeşmede yapılacak. Çıkışta yapılan planlama böyle. Ona göre yiyecekler omuzlandı. Yola çıkarken, otuz Mayıs akşamı geç saatlerde Karaman’a ulaşıp otuz bir Mayıs sabahı yola revan olan Kızıl Sakal ve ordusunun hareket saati esas alındı ki bu vakitlerde buralarda olup İlk Çeşme’yi tutabilelim.
İlk Çeşme taş bir yapı. Hikâyesine ilgili bir kitabesi yok. Basit şekilde de olsa yapan, taptıran, yapıldığı tarihe ilgili bir not tutuşturulmamış bir yerlerine. Yer yer alakasız yazılar var tabi birkaç yerinde. Hemen hemen tüm benzerlerinde olduğu gibi. Gelenek olduğu gibi beklenen yararı üretmesi için yol üzerinde. Tarihte ilk örneğini Sumerler’de gördüğümüz gibi. Kesme köşe taşlardan örülmüş. Etraftaki taşlarla pek örtüşmüyor köşe taşların dokusu. Başka yerden taşınmış olmalı. İç girintisi Karaman civarı hayrat çeşmelerde genelde olduğu gibi derince. Oysa bu durum taş örgünün üzerini kaplayan taş örgüye de ayrıca çıkıntı yapan beton örtü ile birlikte olduğunda suya ulaşımı oldukça zorlaştırıyor. Ek ve olmasa da olur dahası daha iyi olur durumu anlamak en azından yanısıra bir iş insanı olan benim için oldukça zor. Üstüne suyun yüksekten aktığı yalak yuka. Düşen sular suyun temizlik ruhuna tezat kendisine yanaşanları dizlerine varıncaya kadar ıslatıyor. Yere düşüp geri yükselen sularla tabi. Konum yeri batı yönünde kuzey güney yönde uzanan bir dağın eteğinde. Hemen eteğinde oluşturulmuş ekili –dikili alanların sularını bölgenin kış sularından tedariklediği gibi çeşmede yükseklerinin kış sularından besleniyor. Önüne yapılmış tekneleriyle civarda otlanan küçükbaş sürülerin su ihtiyaçlarını karşılamak üzere planlanmış. Genelde olduğu gibi yakın çevresine dikilmiş söğüt ağaçlarının gölgesinde piknikçilerin alel usul çevrilmiş taş ocakları yerlerini almış ama bu mevsim itibarıyla Karaman havası henüz piknik havasına dönmemiş olduğundan olsa gerek piknikçi yok etrafta. Civardaki yeşillikler ışıl ışıl çiğnenmemiş durumda. Ortalığa gelişi güzel bırakılmış – atılmış rahatsız edici piknikçi atıkları yok. Bir temizlik geçmiş olabilir buradan. Derin bakışla çam kırıklarını görmek mümkün önceki yazdan kalmaları olası olan. Bu doğal durum biz doğacıları sevindiriyor. Sanki olması gereken bu değildi gibilerden de takılıyoruz.
Beğendiğimiz yerlere indirdik çantalarımızı bir merkez öngörerek. Hemen batımızdaki dağda yayılmış durumda yayılan sürünün sulanmaya gelmesi durumunda ne olabileceğini de öngörmeye çalışarak. Sürünün çevremizde dolanan köpekleri sulanmaya gelecekleri yönündeki kanaatimizi güçlendiriyorsa da çok geçmeden sürü sulanmasının olmayacağını anlıyoruz ve öngördüğümüz kahvaltı merkezine çöküyoruz. Çantalarımızdaki özellikle bu kahvaltı için getirilmiş taşıma kolaylığından genellikle oldukça zengin yürüyüşün ileri beslenmelerinde kolaylıkla ve süreklilikle bulamayacağımız gıdalar olan yiyeceklerle.
İlk Çeşme yaklaşık Pers Yolu’nun ikinci kilometresini tamamlamaya yakın olduğumuz bir mesafede bulunur. Her durum için de tabeladan sonra iyi bir aralıkta yerleşmiş rota güzelliğidir.
21 Haziran 2026. Devam edecek.