BENELUX – PARİS – ALSACE TURU / 2

Üçüncü günümüzde Belçika/Brüksel’e ulaşıyoruz. Yollar su kanalları etrafında kümelenen tarlalar ile dolu küçük bir kent gibi. Avrupa Birliği, Nato gibi ülkeleri bir araya getiren örgütlenmenin başkenti. Tarihi yerleşim yeri yanında, yeni kurulan gökdelenler, beton yığınları. Alan az, işlev büyük. Eh sığdırmışlar. Avrupa, dünya siyaseti burada şekilleniyor. Ülkelere para akışları. Avrupa Birliğinden üye ülkeler verilen krediler, bağışlar ve teşvikler. Bu ülkelerde hak, hukuk, adalet olacak ya. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi var. Parlamento var. Kararlar alınıyor. Ama bir türlü mahkeme kararlarına uymayan ülkelere yaptırıp kararı alınmıyor. Örnek olarak; mahkeme kararlarına uymayan ülkelerin teşvik projeleri rafta beklesin.
Brüksel de adım başına Türkçe tabelalar gördük. Sokaklarda Türkçe, Kürtçe konuşan insanlar. Alışverişlerde size Türkçe sesleniyorlar.
Grande Palace Meydanına girince şaşkına dönüyoruz. Gotik Mimarinin dönem dönem gelişmelerini görüyoruz. Katedral, kültür merkezleri, hala elden geçirilen binalarda çalışmalar devam ediyor. Bizler gezerken, uzun bir gelin arabası geliyor. Meydanda iniyor. Gelin, damat dans ediyor. Alkışlar, şarkılar dile geliyor. Meydanda tahtaların üstünde bir hayal dünyasında tarihi dokuyu izlerken, bir zamanlar burada yaşayan şimdilerde Mersin Cem Evi başkanı Pir Hasan Kılavuz ve eşiti Aysel Kılavuz Ana’yı anımsıyoruz. Bir fotoğraf çekip kulaklarını çınlatıyoruz. Belçika’da yayın yapan benim de uzun süredir yazı yazdığım Belçika Haber’e selam gönderiyoruz.
Dediler ki; İtalya’ya, Venedik’e gitmedik diye üzülmeyin. Alın size Venedik. Tarih boyunca savaş görmemiş Brügge yerleşim yerinde kanalların içinde renkli çatılı evler, kiliseler, heykeller. Kanallarda yeşillik içinde koşturan kazlar, ördekler. Onların beslenmesini üstlenen hayırsever insanlar. Orta Çağ mimarisi içinde renkli parke taşlı sokaklar. 2,5 km.lik yürüyüş yolları. Küçük trene biniyoruz. Bizi sokaklarda bir saat boyunca gezdiriyorlar. Elektrikli, at ile giden paytonlar. Kadın sürücüler havalı havalı. Ardında 4-5 kişi keyifle geziyorlar.
Köprüler, kanallar, yedi renk oturma yerleri. Dizi dizi sıralanıp fotoğraf çektirmek yorgunluğu atıyor.
4. GÜN:
Yollar dümdüz. Ormanlar içinden hiç ışığa yakalanmadan gidiyoruz. Otoban, çevre yolları. Bizi Metz-Colmar’a götürüyor.
Ortaçağdan kalma mimarisi, Arnavut kaldırımlı sokakları, minik meydanlar, duvarları ahşap çatılı rengarenk kurabiye evler, kanallar, köprüler, süslenip püslenmiş ışıl ışıl bir kent. Evlerin pencerelerinden çiçekler, böcekler, küçük oyuncak ayıcıklar, kar taneleri sarkıyor. Evler o kadar güzel ki hangi birinin önünde durup bakacağınızı şaşırıyorsunuz. Sokakların her biri meydanlara çıkıyor. Yüzyıllar önce Arnavut kaldırımlı bu sokaklar ayrı ayrı meslek grupları tarafından kullanılıyormuş. Tarihine sıkı sıkıya bağlı, her bir mekanı özenle korunmuş Colmar’da her sokağa o meslek gruplarının adı verilmiş. İçlerinde en güzeli, Rue des Marchand yani Tüccarlar Sokağı. Önerimiz, oradan Rue des Clefs, Rue des Tetes sokaklarına geçin ve genellikle trafiğe kapalı bu güzel sokaklarda küçük trenler ile paytonlar ile gezmek. O tarihi içinde kaybolmak. Avrupa’ya gidiyorsan buralara gitmek. Alsaş bölgesinde her yer şaraplık üzüm bağları ile dolu. Roje Dağı eteklerinde güneye bakan yamaçlarda bağlar ekilmiş. Fransa, Hollanda kendi ülkelerinde hep şaraplık üzüm ekmişler. Sofralık üzümler İtalya’dan geliyor. O yörede yetişen şaraplık üzümlerden yapılan şarapları içmek ülkesinde günah, yok mekruh tabusu olmayınca su gibi şarap içmek. Bira içmek. Adım adım gezmek. Her taraf kanal, köprüler. Gezilen tekneler, el sallayan dünya insanları. Sana mel mel bakan kazlar, ördekler. Göklere yükselen çığlıkları. Bir sanat eseri. İşte bunları gördük. Tarihi geri getirme. Asırlık binaları sürekli elden geçirme. Biz de yıkılıp giden binalar. O binalar ile tarihin içinde kaybolan kentler.
Ama Colmar, Metz gibi yerleri görünce yaşadığımız kentte Toros dağlarından akıp gelen Göksu nehri yalnız ve öksüz Akdeniz’e ulaşıyor. Oysa buralarda Sen, Ren bilmem ne ırmağı, geçtiği yerlerde tarihi yanında taşıyor. 3-4 bin yıllık tarih orada yaşam bulmuş.
İmar planları o akan ırmaklara göre yapılmış. Biz de üstüne bir köprü yapmak istesen, karşına DSİ mevzuat çıkıyor. “Aman üstüne bir şey yapmayın, kenti su götürür.” Yaşadığımız Silifke’de Göksu nehri yatağı taşkınlarda zarar görmüş. Hatta kent içinde birkaç katman yapı görmek olası. Ama kent ayakta. Zeus Sunağı ayakta, Kale ayakta, Tekir Ambarı ayakta. Ama bir dokunan yok. Aman Sit alanı dokunmayın. İşte Avrupa’da gördüklerimiz, tarihi yapılara dokunarak onu günümüze taşımışlar.
İşte Silifke Kalesi elden geçirildi, yakında izleyenlerin hizmetine açılacak. Hemen altında belediyenin seyir tepesi sosyal tesisleri. Demek ki dokunmak olası. O zaman Silifke Tekir Ambarına dokunmak lazım, Göksu nehrine dokunmak lazım.
1960 yıllarda Silifke Kaymakamı olan Saffet Bekaroğlu’nun Göksu nehri taşkınları için ürettiği projeyi hayata geçirmek lazım. Taş Köprü’den baraja kadar, kenarına set yapmak, onun arkasında yer alan yere park , bahçe ve yollar yapmak. Göksu nehri üzerinde tekneleri yüzdürmek. Zor mu? Kolay, ama devlet kurumları, yerel yönetim bir masaya oturacak, projeler üretecek. Finansman mı, bulunur. UNESCO, Avrupa Birliği, tarihi kentler vb. ve bütçeden ayrılacak paylar.
Binlerce yıl önce Uzunca Burç’a 3-4 bin kişilik amfi tiyatro yapan toplumun uzantıları bizler. Hala Silifke’ye 5 bin kişilik bir amfi tiyatro yapamadık. Oysa 50 yıldır festival yapıyoruz. Kur sahneyi ayakta izlesinler. Organizasyon şirketleri araçlığı ile sanatçılar getirmek. İşi kolay kılıyor.